برنامه گفتگوی آنلاین با عنوان بروکراسی در سکتور عامه و چالشهای محیط تجارتی


برنامه گفتگوی آنلاین ابتکار شفافیت زیربنای افغانستان با عنوان «بروکراسی در سکتور عامه و چالشهای محیط تجارتی برای شرکت های ساختمانی » امروز ۱۱ ثور ۱۳۹۹ برگزار گردید. در این برنامه که در همکاری با اتحادیه شرکت های ساختمانی کشور دایر شده بود، ۴۵ نماینده از ادارات دولتی، سکتور خصوصی، جامعه مدنی و اساتید پوهنتون از داخل و خارج کشور به صورت آنلاین حضور داشتند و در مورد راهکار های بهبود وضعیت بروکراسی در سکتور عامه بحث و تبادل نظر کردند. طویل بودن پروسه های تدارکاتی، بروکراسی در پروسه تدارکات و مرحله تطبیق پروژه های زیربنایی، پیشرفت های تدارکاتی و نیز اقدامات حکومت برای افزایش مشارکت سکتور خصوصی در سکتور عامه از جمله نکاتی بود که در این برنامه مورد بحث قرار گرفت.

 قرار است که در ادامه فورم آنلاینی به ۱۰۰ نماینده از شرکت های ساختمانی، حکومت، جامعه مدنی و اساتید پوهنتون ارسال شود و توصیه های بیشتر شان در زمینه شناسایی چالش های بروکراسی در روند تدارکات و تطبیق پروژه های زیربنایی و راه های حل آن، گردآوری گردد. این توصیه ها بعد از تحلیل و بررسی از طریق گروه نهاد های ذیدخل ابتکار شفافیت زیربنای افغانستان جهت پیگیری با حکومت و اتحادیه شرکت های ساختمانی شریک خواهد شد.

آقای سید اکرام افضلی رئیس دیدبان شفافیت افغانستان با اظهار قدردانی از ابتکار شفافیت زیربنای افغانستان و اتحادیه شرکتهای ساختمانی برای تدویر این برنامه گفت : “سکتور ساختمان نقش بنیادی در بهبود سایر سکتور ها دارد و بدون رشد این سکتور ، انکشاف سایر سکتورها ممکن نیست. برای مثال سکتور معدن رابطه مستقیم با بخش ساختمان دارد و اگر سرک های با کیفیت ساخته نشود از منابع استخراجی به درستی استفاده نخواهد شد. البته توسعه سکتور زیربنا وابسته به سکتور خصوصی است. متاسفانه اخیراً یک نوع رقابت ناسالم از جانب حکومت ایجاد شده است. حکومت به جای حمایت از سکتور خصوصی و ایجاد فضای رقابت عادلانه، دست به ساخت شرکت های دولتی می زند که این کار نیز باعث ایجاد رقابت ناسالم می گردد. حتی زمینه از بین رفتن بسیاری شرکتها را فراهم میکند. لذا برگزاری این نشستها زمینه حل این مسائل را بیشتر مساعد می سازد.”

آقای حمیدالله حبیبی، رئیس اتحادیه شرکت های ساختمانی با اشاره به چالشهای شرکتهای ساختمانی در مرحله تدارکات  گفت: ” کاغذ پرانی و بروکراسی یکی از چالشهای عمده سکتور خصوصی در ادارت دولتی محسوب می شود و متاسفانه بیشترین ضرر را سکتور خصوصی در این زمینه متقبل می شوند. این مشکلات و چالشها باعث شده است که سرمایه گذاران نسبت به سرمایه گذاری در داخل کشور بی اعتماد شوند و سرمایه های خود را به بیرون از کشور انتقال دهند. به صورت مشخص مشکلاتی در بخش شرطنامه ها وجود دارد. پیشنهاد می شود که از فارمت شرطنامه های بانک جهانی و فیدیک استفاده شود. همچنین سکتور خصوصی در قسمت پرداخت انوایسها با مشکلاتی روبرو هستند که به بهانه های مختلف از جانب نهاد تدارکاتی به تاخیر انداخته میشود. به منظور بهبود این وضعیت استفاده از سیستم های کمپیوتری با در نظرداشت مراحل قانونی مشخص پیشنهاد می شود. از جانب دیگر حکومت پالیسی مشخصی برای حمایت از سرمایه گذاران را ندارد و امیدواریم این موضوع در نظر گرفته شود .”

در بخش پنل گفتگو متخصصین از حکومت، سکتور خصوصی، جامعه مدنی و جامعه علمی کشور در مورد سطح رقابت در پروژه های زیربنایی، دلایل طویل بودن روند داوطلبی، علت های داوطلبی مجدد اکثر پروژه ها، روند ارزیابی داوطلبی، اعتماد سازی بین سکتور خصوصی و حکومت و نیز میکانیزم ها و راهکارهای بهبود این پروسه ها بحث و تبادل نظر نمودند.همچنین استادان پوهنتون از داخل و خارج کشور نظریات خود را در مورد بهبود بروکراسی در پروسه تدارکات و تطبیق پروژه های زیربنایی ارائه کردند.

  • خانم فومن فروغ از وزارت انرژی و آب به طولانی بودن روند پروسه های تدارکات و عواقب آن اشاره نمود و گفت این روند باعث دلسردی سکتور خصوصی و عدم علاقه مند ی آنها برای رقابت در پروژه های زیربنایی شده است .
  • آقای عبدالمومن منصور از شرکت انکشاف ملی افغانستان در مورد پروژه های زیربنایی صحبت نمود و تاکید نمود که بهبود پروسه تدارکات وابسته به بهبود مرحله قبل از تدارکات بخصوص مرحله پلانگذاری است.
  • آقای محمد ناصر تیموری از دیدبان شفافیت افغانستان  به فساد و بی کفایتی در ادارات دولتی اشاره نمود و گفت این دو مقوله باعث طولانی شدن پروسه ها می شود و  طولانی شدن پروسه طبیعتا باعث ضربه زدن به سکتور خصوصی می گردد. از جانب دیگر تفسیر یک جانبه قوانین نیز مشکل ساز است، برای مثال درخواست اسناد بیشتر، دلایل بیشتر و سایر درخواستها از شرکت نیز عملا باعث زمان بر شدن پروسه ها می گردد. از جانب دیگر قوانین و طرزالعمل های که جبران خساره زمان به شرکتها پرداخت شود وجود ندارد. با وجود اینکه مقرراتی در قسمت پرداخت جبران خسارت در صورت عدم پرداخت به موقع انوایسها وجود دارد اما عملا تطبیق نمیشود.
  • در ادامه، اساتید پوهنتون در داخل و خارج کشور به موضوع بروکراسی پروسه تدارکات و تطبیق پروژه های زیربنایی اظهار نظر کردند جناب دکتر محمد الله ابراهیمی در مورد اعتمادسازی میان حکومت و شرکتها ساختمانی صحبت نمود. برعلاوه داکتر عباس نیازی از استرالیا به الکترونیکی سازی تدارکات برای بهبود وضعیت اشاره نمود.  آقای دکتر حمیدالله ترابی به قدیمی بودن قانون و طرزالعمل تدارکات اشاره نموده گفتند ما نمیتوانیم توقعات جدید را درچارچوب قوانین قدیمی برآورده نمایم.
  • همچنین جناب صبغت الله تمیم از اتحادیه شرکتهای ساختمانی به چالشهای شرکتهای ساختمانی در قسمت اشتراک در داوطلبی ها اشاره کرد و توصیه نمود که پلان های تدارکاتی با شرکتها شریک شود.

در این برنامه نیز، آقای عبدالله محمدی رئیس عمومی پالیسی اداره تدارکات ملی به اصلاحات تدارکاتی کشور اشاره نمود و گفت که پروسه های تدارکاتی به سمت الکترونیکی سازی پیش رفته است و خوشبختانه به زودی داوطلبی الکترونیکی راه اندازی خواهد شد.

در اخیر برنامه آقای صبغت الله کریمی، رئیس دارالانشای ملی ابتکار شفافیت زیربنای افغانستان با اظهار سپاس از اشتراک همه مهمانان گفت که ویدیوی این برنامه از طریق فلش و لینک یوتویب با ۱۰۰ نماینده از حکومت، سکتور خصوصی و جامعه مدنی شریک خواهد شد تا آنها بیشتر با موضوع بروکراسی آشنا شوند و نظریات خود را از طریق فورم آنلاین شریک سازند. همچنین به تعقیب این برنامه وبینار، ۲ برنامه دیگر نیز  در زمینه ارتقا ظرفیت شرکت های ساختمانی و روش های دادخواهی برای حقوق سکتورخصوصی درچارچوب قوانین ملی و بین المللی برگزار خواهد شد.